İlk relizlərin çoxunun büdcəsi olmur. Pul qurtarana qədər bir-birinin ardınca edilən ödənişlər olur və pul adətən məhz təbliğatdan əvvəl bitir. Bir qəpik belə xərcləməzdən əvvəl hər şeyi bir vərəqdə planlamaq bunun qarşısını almağın ən sadə yoludur.
Ümumi məbləğ və məqsədlə başla
Relizin bu pulu geri qaytaracağına arxalanmadan nə qədər xərcləyə biləcəyini müəyyən et. Yeni artistin stream gəliri əvvəlcə kiçik olur və aylar sonra gəlir. Ona görə bu pula gələn ay geri qayıdacaq məbləğ kimi yox, karyerana qoyulan sərmayə kimi bax.
Sonra relizin nə üçün olduğunu müəyyən et. Səni dinləyicilərə təqdim edən ilk sinql üçün təmiz səs və yaxşı kover bahalı videodan daha vacibdir. Yeni şəhərlərə çatacağına ümid etdiyin sinql üçün isə təbliğata daha çox pul lazım ola bilər. Məqsəd pulun hara getməli olduğunu göstərir.
Pul hara gedir
Yazılış
Evdə prodüserlik edirsənsə, əsas xərclərin yaxşı mikrofon, sakit otaq və vaxtın ola bilər. Studiya sifariş edirsənsə, əvvəlcədən tam qiymət soruş: saatlar, səs rejissoru, sessiya musiqiçiləri. Sessiya musiqiçilərinə layiqincə ödə və razılaşdığınız şeyləri, kreditlər daxil olmaqla, yazılı qeyd et.
Miks və mastering
Qənaət etməməli olduğun yer budur. Yaxşı miks sadə yazılışı peşəkar səsləndirir, zəif miks isə əla ifanı həvəskar kimi göstərir. Səs rejissorlarından öz janrında etdikləri işlərdən nümunə və müəyyən sayda düzəlişi əhatə edən aydın qiymət istə. Qiymətlər rejissordan və şəhərdən asılı olaraq çox fərqlənir, ona görə bir neçəsini müqayisə et.
Kover
Sənə kvadrat JPG lazımdır, CULT-da isə o dəqiq 3000 × 3000 piksel olmalıdır. Dizayner və ya fotoqraf pul tələb edir, amma kover mahnının göründüyü hər yerdə görünür. Fotodan istifadə edirsənsə, onu relizdə və təbliğatda işlətmək hüququn olduğuna əmin ol.
Video
Tam klip çox artist üçün ən bahalı xərcdir və çox vaxt ən faydalısı deyil. Qısa vertikal kliplər, sadə vizualizator və ya yaxşı çəkilmiş canlı ifa yeni reliz üçün daha çox iş görə bilər. Böyük videoya artıq işləmə əlamətləri göstərən mahnın olanda pul xərclə.
Təbliğat
Təbliğata sosial platformalarda reklam, kontent yaradıcıları ilə pullu iş, press-fotolar, bəzən PR mütəxəssisi və ya radio kampaniyası daxildir. Bu hissəni çevik saxla. Əvvəlcə az məbləğ xərclə, hansı addımın real dinləyici gətirdiyinə bax və işləyənə daha çox qoy. Heç vaxt stream və ya izləyici satın alma: platformalar süni dinləmələri silir və relizləri yayımdan çıxara bilir.
Distribusiya
CULT-da paket seçirsən və onu aylıq və ya illik ödəyirsən: illik ödəsən, iki ay pulsuz olur. Hər paketdə reliz sayı limitsizdir, fərq artist profillərinin sayındadır: Solo Artist 1, New Artist 2, Professional Artist isə 10 artist profili verir. Cari qiymətlər cult.az saytındakı paketlər səhifəsində öz valyutanda göstərilir. Bir illik relizlərə bölündükdə distribusiya adətən büdcənin kiçik maddələrindən biri olur.
Nə pulsuz ola bilər, nə olmamalıdır
Bəzi işlər pul yox, vaxt tələb edir: mahnı yazmaq, demolar, kontent planlamaq, mahnını göndərəcəyin insanların siyahısını tutmaq, öz kliplərini montaj etməyi öyrənmək. Bunları özün etmək yaxşı mübadilədir.
Digər şeylərə isə büdcə dar olsa belə pul xərcləməyə dəyər, çünki onları pis etmək sonra daha baha başa gəlir: miks və mastering, aydın kover və istifadə etdiyin hər bit və sempl üçün hüquqi icazə. Şərtləri aydın olmayan icarə və ya "borc" bit relizin silinməsinə gətirib çıxara bilər, bu isə xərclədiyin hər şeyi puça çıxarır.
Pul axınını planlamaq
Pul nəsə geri qayıtmazdan çox əvvəl gedir. Təxmini ardıcıllıq belədir:
- Yazılış və prodüserlik, çox vaxt bir neçə həftəyə yayılır.
- Miks və mastering, adətən təhvil veriləndə ödənilir.
- Kover və foto çəkiliş, göndərişdən bir neçə həftə əvvəl.
- Video və kliplər, ideal halda reliz günündən əvvəl hazır.
- Təbliğat, əsasən relizdən sonrakı dörd-altı həftədə.
Hər maddəni gözlənilən tarixi ilə yaz. Təbliğat sona düşürsə və pul artıq bitibsə, siyahının əvvəlindəki bir maddəni sonra yox, indi daha ucuz variantla əvəz et.
Gözlənilməz hallar üçün kiçik ehtiyat saxla: əlavə miks düzəlişi, dəyişiklik tələb edən kover, mahnı tərpənməyə başlayandan sonra işləmək istədiyin kontent yaradıcısı.
Bir nümunə
Kənan Daşın ilk sinqli üçün müəyyən məbləğdə yığdığı pul var. Vokalı evdə yazır, miks və masterinqi etibar etdiyi səs rejissoruna verir, koveri isə dizayn oxuyan dostundan kreditdə adının çəkilməsi və kiçik bir ödəniş qarşılığında xahiş edir. Video çəkiliş komandası tutmaq əvəzinə yaxşı işıqda telefonla üç vertikal klip çəkir. Reliz aylıq Solo Artist paketi ilə gedir. Qalan pul təbliğata qalır və o, bunu relizdən sonrakı ay ərzində kiçik addımlarla xərcləyir.
Bu, parlaq plan deyil, amma vacib heç nə buraxılmayıb və mahnının təkana ehtiyacı olanda onun hələ pulu var.