Merch sadece ek gelir değildir. Otobüs durağında senin tişörtünü giyen bir hayran küçük bir reklam panosudur, bir dizüstü bilgisayarın üstündeki çıkartma da her gün birinin gözüne çarpar. Bağımsız bir sanatçı için püf noktası küçükten başlamaktır: ilk merch serin hayranların gelmesi için bir sebep olmalı, satılmamış kapüşonlularla dolu bir oda değil.
Hayranlarının gerçekten ne istediğinden başla
Bastırmadan önce sor. Hikâyelerde bir anket, konserde kısa bir soru ya da küçük bir ön sipariş sana kendi zevkinden çok daha fazlasını söyler. Dinleyicilerinin kim olduğunu düşün: bütçesi kısıtlı öğrencilerle her konsere gelen yetişkinler farklı şeyler ister.
Riski düşük ilk ürünler genelde şunlardır:
- çıkartmalar ve küçük baskılar
- güncel yayınla bağlantılı bir poster
- bir ya da iki renkte tişört
- bez çanta
Kapüşonlular, şapkalar ve fiziksel kayıtlar, neyin sattığını öğrendikten sonra gelebilir. Ürünleri insanların önem verdiği anlara bağla: en bilinen şarkından bir dize, güncel single'ın kapağından bir sembol, özel bir konser için hazırlanmış bir tasarım.
Baskı hizmeti mi, kendi stoğun mu
Talebe göre baskı (print-on-demand), bir hizmetin her ürünü biri sipariş verdiğinde basması demektir.
- Önceden para harcamazsın, elinde ürün kalmaz.
- Risk almadan pek çok ürünü deneyebilirsin.
- Ürün başına maliyet yüksektir, yani kâr payı incedir.
- Kalite üzerinde kontrolün azdır ve teslimat daha uzun sürer.
- Her hizmet her ülkeye ve her ülkeden gönderim yapmaz, o yüzden hayranlarının yaşadığı yerlerde neyin gerçekten işlediğini kontrol et.
Kendi stoğun, bir matbaadan parti halinde sipariş verip kendin satman demektir.
- Ürün başına maliyet düşüktür ve kaliteyi kendin kontrol edebilirsin.
- Konserde anında satış ve hızlı yerel teslimat.
- Kolilere bağlanan para, beden ve renklerde tahmin yürütmek ve evde depolama alanı.
Pek çok sanatçı sonunda karma bir yönteme varır: konserler ve yerel satışlar için küçük bir parti, uzaktaki hayranlar ve deneysel tasarımlar için talebe göre baskı. Yerel bir matbaayla çalışıyorsan önce numune iste, hangi baskı yöntemini kullandıklarını sor ve elli tane daha sipariş etmeden önce numuneyi birkaç kez kendin yıka.
İnsanların giymek isteyeceği tasarım
Yüzün ve kocaman harflerle adın bazı hayranlar için işe yarar, ama çoğu insan kendi başına güzel görünen şeyleri giyer. Bir sembol, kısa bir dize, kapaklarının tarzında bir illüstrasyon: bu tür tasarımlar sadece konserde değil, sıradan günlerde de giyilir.
Renk sayısını az tut. Sade tasarımlar daha temiz basılır ve genelde daha ucuza gelir. Bir maket hazırla ve karar vermeden önce birkaç hayranına göster.
Hakları da kontrol et. Tasarımcıyla anlaşman, işin merch üzerinde kullanılmasını kapsamalı. Yazı tipleri ticari kullanım için lisanslı olmalı. Başka markaların logoları, çizgi film karakterleri ve internette bulduğun fotoğraflar ürünlerine girmemeli. Sanatçı adın giderek daha fazla üründe yer alıyorsa, adının kendisini korumayı düşünmenin zamanı gelmiş olabilir.
Konserde satış
Merch masası, kullanımı kolay olduğunda işler:
- ürünleri, bedenleri ve fiyatları gösteren görünür bir tabela
- yerel alışkanlıklara uygun bir ödeme yolu: nakdin yanında kart ya da havale
- masanın başında bir arkadaş, böylece aynı anda hem satış yapıp hem sahne almak zorunda kalmazsın
- sahneden, setin sonuna doğru tek bir hatırlatma
- tişört ve çıkartma gibi basit setler, küçük bir farkla imzalı ürünler
Her konserden önce ve sonra stoğunu say. Neyin gerçekten sattığını ve bir şeyin kaybolup kaybolmadığını bilmenin tek yolu budur.
Hayali şarkıcımız Bora Gece ilk solo konserine yirmi tişört ve bir kutu çıkartma götürdü. M ve L bedenler tükendi, S bedenler masada kaldı. Bir sonraki siparişini kendi tahminine göre değil, bedenlere göre verdi.
İnternetten satış
Zaten sahip olduğun kanallarla başla: Instagram mesajları, bir Telegram kanalı ya da basit bir mağaza sayfası. En güvenli yol ön siparişle çalışmaktır: belli bir süre boyunca sipariş topla, tam o kadar bastır ve ürünlerin ne zaman ulaşacağını dürüstçe söyle.
Kargo, paketleme ve beden değişimi kurallarını ilk şikâyetten sonra değil, ilk siparişten önce yaz. Maketlerin yanında merch'ünü giyen gerçek insanların fotoğraflarını da kullan. Bu fotoğraflar daha iyi satar ve ürünün zaten birilerinde olduğunu gösterir.
Zarar etmeden sürdürmek
Her ürün için basit bir tablo tut: üretim maliyeti, paketleme, kargo, ödeme komisyonları, senin fiyatın, kaç tane satıldığı ve kaç tane kaldığı. Fiyatları, sadece baskıdan sonra değil, bütün masraflardan sonra da bir şey kazanacağın şekilde belirle.
Düzenli satış vergi ve kayıt yükümlülükleri getirebilir ve kurallar ülkeden ülkeye değişir, o yüzden merch düzenli bir işe dönüşmeden önce yerel gereklilikleri kontrol et. Satanı yeniden bastır, satmayandan vazgeç ve her yayının çevresinde küçük sınırlı seriler düşün. Sınırlı sayı hayranlara hemen almak için bir sebep verir ve stoğunu da küçük tutar.