Mahnında explicit sözlər varsa, onun clean versiyası orijinalın girə bilmədiyi yerlərə yol açır: radio, məktəb tədbirləri, ailə pleylistləri, brend videoları, hesabında explicit kontenti söndürmüş dinləyicilər. Amma eyni mahnının clean və explicit versiyalarını buraxmaq yalnız redaktə düzgün ediləndə və iki versiya elə qeyd olunanda işləyir ki, platformalar onları həm ayırd edə, həm də bir-birinə bağlaya bilsin.
Clean versiya nə vaxt lazımdır
Hər explicit mahnıya clean versiya lazım deyil. Konkret istifadə yeri olanda hazırla:
- Yerli radio və ya televiziya verilişi maraq göstərir və efir üçün təhlükəsiz versiya istəyir.
- Mahnı yaşı az dinləyicilərin olduğu pleylistlərə və ya tədbirlərə uyğundur.
- Brend, məkan və ya kontent yaradıcısı treki istifadə etmək istəyir və söyüşsüz versiya soruşur.
- Auditoriyanın xeyli hissəsi ailə cihazlarında və ya explicit kontenti bağlı hesablarda dinləyir.
Mahnı bütövlükdə explicit mövzular üzərində qurulubsa, bir neçə sözü susdurmaq çox şey dəyişmir. Zorakılıq və ya narkotik haqqında trek ruhən yenə də explicit qalır, üstündəki "clean" yazısı isə çaşdırıcı görünə bilər. Belə halda bir explicit versiya ilə kifayətlən.
İşləyən clean redaktəni necə etməli
Clean redaktə ayar deyil, yeni audiodur. Adətən belə edilir:
- Sözü susdurmaq. Sadə və geniş yayılmış üsuldur, amma uzun boşluqlar kobud səslənə bilər.
- Sözü tərsinə çevirmək. Vokal ritmdə qalır, dinləyici nəyinsə çıxarıldığını eşidir.
- Səslə örtmək. Prodakşna uyğun skretç, zərbə və ya effekt.
- Misranı yenidən yazmaq. Ən yaxşı nəticə budur. Qafiyəni və mənanı saxlayan yeni söz clean versiyanı ayrıca mahnıya çevirir.
Final miksdən yox, vokal stemlərindən işlə ki, redaktə olunan sözün altında bit çalmağa davam etsin. Hər təkrarı yoxla: söz ən çox üçüncü nəqarətdə və arxa plandakı ad-liblərdə gizlənib qalır. Sözlər gözünün qabağında olsun və treki ən azı bir dəfə başdan-ayağa dinlə. Sonra yeni WAV ixrac et və onu orijinal kimi masterlə ki, iki versiya eyni ucalıqda və eyni keyfiyyətdə səslənsin.
Reper Fərid Qaya əsas vokaldakı bütün söyüşləri susdurub clean versiyanı şəhər radiosuna göndərdi. Radio onu geri qaytardı: ad-liblərdə iki söz hələ də aydın eşidilirdi. O vaxtdan stemlərlə işləyir və clean faylı sözlərin harada olduğunu bilməyən bir dostuna yoxladır.
Qeyd: explicit, clean və not explicit
Sistemlərin çoxu üç vəziyyətlə işləyir, onları qarışdırmaq problemlərin geniş yayılmış səbəbidir:
- Explicit. Explicit kontentli orijinal versiya.
- Clean. Explicit versiyası da olan mahnının redaktə olunmuş variantı.
- Not explicit. Heç vaxt explicit kontenti olmamış mahnı.
"Clean" qeydini yalnız explicit trekin redaktə olunmuş versiyası üçün işlət. Həmişə təmiz olan mahnı sadəcə not explicit-dir. Adda hər iki versiya üçün mahnının adını eyni saxla, versiya qeydini isə distribyutorun forması necə istəyirsə, elə əlavə et, çox vaxt adın içində yox, ayrıca versiya sahəsində. Clean versiyanı "Radio Edit" adlandırma, əgər o həm də qısaldılmış deyilsə: bir çox platformada bu qeyd başqa sözləri yox, başqa uzunluğu bildirir.
Audio fərqli olduğu üçün hər versiya öz ISRC kodu olan ayrıca yazıdır.
Platformalar iki versiyanı necə bağlayır
Platformalar clean versiyanı onun explicit orijinalı ilə cütləşdirməyə çalışır ki, explicit kontenti söndürmüş dinləyici də mahnını eşidə bilsin. Bu işləyəndə filtri açıq olan adam clean versiyanı, qalanlar isə orijinalı görür. Cütləşmənin necə baş verdiyi və nə qədər etibarlı işlədiyi platformadan platformaya fərqlənir və zamanla dəyişir, ona görə qüvvədə olan qaydaları yoxla.
Bunun alınmasına kömək edə bilərsən:
- Hər iki versiyanı eyni mahnı adı, eyni artist adı və eyni kreditlərlə göndər.
- Onları eyni gün burax ki, heç biri həftələrlə tək qalmasın.
- Adətən clean versiya explicit ilə yanaşı öz UPC kodu olan ayrıca reliz kimi gedir. Albomda bu, redaktə olunan hər trekin əvəz olunduğu bütöv clean nəşr deməkdir.
Clean versiyanın koveri
Clean reliz adətən eyni koverdən istifadə edir ki, dinləyici onu eyni mahnı kimi tanısın. İki şeyi yoxla:
- Explicit təsvir olmasın. Koverdə explicit sayıla biləcək nəsə varsa, clean nəşrə başqa şəkil lazımdır.
- Parental advisory nişanı olmasın. Orijinal koverə belə nişan qoymusansa, clean versiyadan götür. Platformalar onsuz da öz explicit işarəsini göstərir, ona görə çox artist bu nişanı heç birinə qoymur.
Göndərməzdən əvvəl iki versiyanı yan-yana qoy: eyni ad, eyni artist, uyğun kreditlər, düzgün qeydlər, ayrı ISRC kodları və hər birinə yaraşan kover. On dəqiqəlik yoxlama həftələrlə düzəlişdən qurtarır.