SoundCloud ve dijital dağıtım farklı sorunları çözer. SoundCloud'a parçayı kendin yüklersin ve birkaç dakika içinde yayındadır. Dijital dağıtım ise bitmiş bir yayını incelemeden geçirip Spotify, Apple Music, YouTube Music ve daha pek çok mağazaya ulaştırır. Birçok sanatçı ikisini birden kullanır. Asıl soru, hangi müziğin nereye gideceği.
Müziği internete koymanın iki farklı yolu
SoundCloud'da yükleyen sensin. Seninle platform arasında kimse yok: dosyayı sen seçersin, adı sen yazarsın, yüklediğini de kendin düzenleyebilir ya da silebilirsin. Ücretsiz hesapların yükleme sınırları vardır, ücretli paketler ek özellikler sunar ve ikisi de zaman zaman değişir, o yüzden güncel şartlara bak.
Dijital dağıtım farklı işler. Yayını bir dağıtımcıya verirsin, o da kontrol edip aynı anda birçok platforma ulaştırır. Her kayıt bir ISRC, yayın da bir UPC kodu alır. Bu kodlar müziği her yerde takip eder ve onu raporlara, telif gelirlerine bağlar. Karşılığında her şeyin son hâlinde ve temiz olması gerekir: ses dosyası, kapak, künye ve haklar.
Geri kalan her şey bu farktan doğar. SoundCloud hızlı ve serbesttir. Dağıtım özenli ve kalıcıdır.
SoundCloud neyi iyi yapar
SoundCloud uzun zamandır prodüktörlerin, DJ'lerin ve underground sahnelerin evi ve güçlü yanları da bu kültürden geliyor.
- Yerinde geri bildirim. Dinleyiciler dalga formunun tam bir noktasına yorum bırakabilir, böylece "1:42'deki drop çok zayıf" yorumu zaman damgasıyla gelir.
- Süren işler. Gizli linkler, bitmemiş bir miksi herkesten önce birkaç kişiyle paylaşmanı sağlar.
- Sahne içinde repost ve takip. Saygın bir prodüktörün ya da DJ'in repost'u parçanı tam da doğru kulaklara ulaştırabilir.
- Hız. Dün gece bitirdiğin altyapı bu sabah yüklenebilir, hiçbir yayın planı gerekmeden.
DJ mix'leri ve pek çok resmî olmayan edit de burada yaşar. Ama hak sahiplerinin bunları yine de kaldırtabileceğini unutma, çünkü başkasının şarkısı üzerine kurulu bir mix ya da remix'i izinsiz yayınlamak senin hakkın değil.
Dağıtım ne içindir
Dağıtım, arkasında durduğun ve insanların zaten müzik dinlediği her yerde bulunmasını istediğin müzik içindir.
- Parçan büyük dijital platformlarda, sanatçı profilinde, dinleyicilerinin çaldığı her şeyin yanında yer alır.
- Spotify for Artists ve Apple Music for Artists gibi sanatçı araçlarını, henüz çıkmamış şarkıları editörlere sunma imkânı da dahil, kullanabilirsin.
- Öneri sistemleri, radyo özellikleri ve algoritmik listeler şarkıyı alıp götürebilir.
- Raporlar her platformdan gelen dinlenmeleri gösterir, böylece dinleyicinin nerede olduğunu görürsün.
Örneğin CULT'ta onaylanan yayınlar dağıtım ortakları aracılığıyla platformlara gönderilir ve panel her platformdaki durumu gösterir. Doğrudan SoundCloud yüklemesinde böyle bir şey yok: sadece "yayınla" düğmesine basarsın.
Neyin nereye gideceğine dair basit bir kural
- Taslak, demo ya da kaba miks: SoundCloud, çoğu zaman gizli linkle.
- Bütün hakları sende olan bitmiş tekli, EP ya da albüm: dağıtım, istersen SoundCloud da.
- Başka sanatçıların parçalarını içeren DJ mix'i: SoundCloud ya da mix platformları, asla dağıtım değil.
- Başkasının şarkısına resmî olmayan remix: yalnızca hak sahibinin izniyle. Düzgün bir lisansla o da sıradan bir yayın gibi dağıtılabilir.
- Satılık altyapılar: SoundCloud ya da YouTube'da önizleme, son lisanslı hâlini ise altyapıyı satın alan sanatçı dağıtır.
- Prova ya da konserden telefon kaydı: SoundCloud, eğer düzgün kaydedilmemişse ve herkes yayına onay vermemişse.
İkisini birbirine engel olmadan kullanmak
Birkaç alışkanlık bu iki dünyanın çakışmasını önler.
- Çift kopyadan kaçın. Bazı dağıtımcılar SoundCloud'a da teslim yapar. Seninki de yapıyorsa ve aynı parçayı kendin de yüklersen yan yana iki versiyon oluşabilir. Her yayın için tek bir yol seç.
- Demoyu emekliye ayır. Kaba versiyon aylarca açık kaldıysa, son hâli çıktığı gün onu gizle ya da adını açıkça değiştir ki hayranlar eskisini dinlemeye devam etmesin.
- Her yerde tek isim. SoundCloud'da ve mağazalarda aynı sanatçı adını ve görsel dili kullan, SoundCloud profilinden dijital platform profillerine yönlendir.
Hayali prodüktör Emre Saygın ikisini şöyle kullanıyor. Her hafta SoundCloud'a bir altyapı taslağı koyup zaman damgalı yorumları okuyor. Birkaç ayda bir, en çok tepki alan üç taslağı alıp bir şarkıcıyla tamamlıyor ve dağıtım üzerinden EP olarak çıkarıyor. Çıkış günü taslakları gizliye alıyor. SoundCloud onun atölyesi, mağazalar ise vitrini ve her biri iyi yaptığı işi yapıyor.